Jakie kwestie mogą stawać na drodze porozumienia pomiędzy twórcami polityki społecznej a specjalistami od kariery. Każda ze stron ma w zwyczaju wierzyć, że „posiada” patent na dobro publiczne oraz, mówiąc słowami Tony’ego Wattsa „broni je przed oszczerstwami drugiej strony! Jednakże respektowanie wspólnego terytorium mogłoby dostarczyć mocnej podstawy dla pracowania razem”!

Mówiąc o praktyce...

Oto kilka punktów, z którymi zgodzi się zapewne większość specjalistów poradnictwa zawodowego:

• Cele i zdania klientów muszą być w centrum zainteresowania praktyków i ich głos musi być słyszany przez twórców programów rozwoju i polityki społecznej.
• Klienci różnią się od siebie. „Wymiar uniwersalny” nie sprawdza się. Kultura i kontekst tworzą różne rzeczywistości.
• Specjaliści od rozwoju zawodowego człowieka chcą i muszą być włączeni do dyskusji nad kwestiami politycznymi, zwłaszcza jako „adwokaci klientów”.
• Specjaliści od kariery widzą siebie jako współpracowników i najlepiej pracują we współpracy z każdym, nawet z politykami!
• Polityce, która ma zły wpływ na etyczne kodeksy zachowania, będzie stawiany opór.
• Specjaliści od kariery są szkoleni w większości do realizacji długoterminowych procesów i zadań. Polityka często zwraca uwagę tylko na wyniki, natomiast w tej materii zarówno wynik, jak i sam proces są ważne.
• Poradnictwo zawodowe kładzie duży nacisk na teorię, środki oraz unikalną wiedzę, których znaczenie jest dowiedzione. To, że każdy ma zawód, nie oznacza, że każdy potrafi kierować swoją karierą. Rozwój zawodowy człowieka jest dzisiaj wręcz niezbędny w wielu zawodach, jednakże nasi nauczyciele nie są przygotowani, aby uczyć, w jaki sposób go realizować.
• Doradcy zawodowi często pracują z „zablokowanymi” klientami. Aby otrzymać odpowiednie rezultaty, wymagane jest wiele czasu oraz wcześniejsze zainwestowanie w wysokiej jakości programy (metody, narzędzia) oraz w przygotowanie samych doradców.
• Często termin „doradztwo zawodowe” jest używany, aby opisać pracę w zakresie rozwoju kariery zawodowej człowieka. Jest jednak wiele innych, ważnych aspektów w tej dziedzinie – są to m.in.: tworzenie i przekazywanie informacji zawodowej, wytwarzanie specjalistycznych metod i narzędzi, doskonalenie umiejętności w zakresie znajdowania pracy, pisanie życiorysu, umiejętności interpersonalne oraz kompetencje związane z zarządzaniem własną karierą. Wszystkie te składniki są istotne. Dopiero pełne postrzeganie tego zróżnicowania przez polityków może być podstawą do właściwego planowania działań.

Niekiedy, w przypadku impasu, gdy wydaje się, że doradcy zawodowi opierają się zmianom, w niektórych z podanych zasad można pójść na kompromis...

Bryan Hiebert, International Steering Committee, Canada

...Mówiąc o polityce

W dyskusji na temat polityki społecznej używa się 2 języków. Jeden z nich posługuje się takimi terminami, jak: analizy, wyniki, odpowiedzialność, koszty i korzyści oraz podejmowanie decyzji opartych na faktach. Drugi zawiera takie terminy, jak: wpływ, popularność, siła, sojusz, grupy zainteresowań oraz procesy zmian.

W dyskusjach tych pojawiają się zawsze 2 główne grupy: politycy wybrani w wyborach oraz politycy mianowani. Obydwie grupy mogą różnić się w całym zakresie, obejmującym obydwa języki. Niektórzy instynktownie zostają przy jednym końcu, inni zajmują przeciwny biegun. Jednak obydwie grupy muszą być uniwersalne, jeśli mają być efektywne.

Wyciągając wnioski, należy poradnictwo zawodowe stawiać wyżej w programie polityki społecznej. Analiza wskazuje na 2 możliwe sposoby dojścia do tego:

• Zebranie dowodów, aby pokazać swoją użyteczność. Zakłada to, że rząd zapewni zwiększone środki oraz wpływy, jeżeli udowodni się swoją wartość.
• Budowanie poparcia, zwiększanie swoich wpływów, tworzenie porozumienia. Pokazywanie, że to, co się robi, jest popularne.

Rozważając powyższe, należy zapamiętać, że:

• Politycy oraz inne wpływowe osoby mogą chować się za brakiem dowodów, aby usprawiedliwić swój brak działania w dziedzinach, którym są bardzo niechętni, na przykład koszty czy presja grup zainteresowań.
• Politykom często udaje się popierać nieudowodnione działalności; przykładem jest inwestycja w ICT (Innovative Communication Technologies) nowoczesne technologie komunikacji, bez żadnego wcześniejszego dowodu na opłacalność przedsięwzięcia. Gdyby politycy nie dawali łatwej wiary dobrym pomysłom, jakiekolwiek innowacje w dziedzinie polityki społecznej pojawiałyby się rzadko.

Można stąd wyciągnąć 2 wnioski. Po pierwsze – dobre pomysły mogą być trampoliną dla zmian, bez względu na to, czy w danej chwili istnieją dla nich jakiekolwiek dowody. Po drugie – warto szukać niekwestionowanych założeń oraz wartości, aby zrozumieć procesy zachodzące w polityce. Politycy często postępują zarówno według tego, co wydaje im się oczekiwane przez społeczeństwo, jak i według tego, czego chcą sami, jak okazało się w powyższym przykładzie.

Wszystko to wskazuje na poniższe końcowe stwierdzenia: Należy nauczyć się współpracować zarówno z politykami, jak i mianowanymi urzędnikami. Co ważniejsze należy spędzić nieco czasu, ucząc się, czego pragnie społeczeństwo jako użytkownik oraz największy fundator usług związanych z budowaniem kariery. A także... rozumieć język polityki!

Richard Sweet, International Steering Committee, OECD